Staten & Stinzen | Sorghvliet in Wijckel

WIJCKEL Friesland een provincie van boerderijen en kerken? Ja, maar er is veel meer. Zoals prachtige staten en stinzen. Elke week bezoekt Peter Nieuwenhuijsen een andere. Deze week Sorghvliet in Wijckel.

Als je iets ophebt met de historie van Fryslân, zul je bij de naam van het dorp Wijckel waarschijnlijk denken aan het vroegere Meerenstein, de buitenplaats van de vestingbouwer Menno van Coehoorn en aan diens indrukwekkende grafmonument in de kerk. Minder bekend is het huis Sorghvliet aan de Jeen Hornstraweg. Het is ook niet meer wat het in 1830 was, toen het geveild werd met toebehoren: “een zeer fraai aangelegde tuin, voorzien met fijne vruchtdragende boomen, een visvijver en een bos met daarin twee weilanden.“ Mevrouw Grietje van Hylckama, die het liet veilen, was ook niet de eerste de beste: toen haar grootvader overleed, mochten haar vader en haar oom achtentwintig boerderijen in Friesland en negentien huizen in Sloten delen. Grietje had één zuster, dus zat er dankzij de volgende erfenis warmpjes bij. Ten tijde van de veiling was zij inmiddels weduwe van dominee Vlieg.

Een dorpsbewoner van destijds: “Ik wil geen oude koeien uit de sloot halen, en het is nu al 35 jaar geleden, maar omdat uwé zo aandringt: mevrouw Grietje is met dominee Vlieg gehuwd kort nadat ze een dochtertje had gebaard. Daarna heeft zij de dominee nog zeven kinderen geschonken. Toen de oudste dochter 16 jaren was, is de dominee naar de ‘mairie’ (het was in de Franse tijd) in Witmarsum getogen en heeft voor alle kinderen de naam Vlieg geregistreerd, terwijl sommigen al de naam Van Hylckama droegen; het is mij niet duidelijk waarom. Die werden toen Van Hylckama Vlieg.”

Na de veiling werd Sorghvliet hoofdzakelijk als buitenplaats gebruikt, waarbij opvalt dat het nog vele jaren in hoog aanzien stond. We zien namelijk onder anderen jhr. Van Swinderen, Baron van der Feltz, jhr. Van Holthen tot Echten en jkvr. Van Aefferden voorbijkomen. Daarna is het een tijdlang eigendom geweest van een stichting, maar nu alweer een poos particulier bezit. Nog even over Meerenstein: dat bestaat al 200 jaar niet meer, maar het park wel. Het staat bekend als het Wikelerbosk en is vrij toegankelijk.

Peter Nieuwenhuijsen

Prijsvraag

Rondom de Friese staten en stinzen wordt ook een prijsvraag gehouden. Te winnen valt een vorstelijke overnachting in een van de mooiste B&B’s van Friesland: Huize Boschoord in Sint Nicolaasga. Klik om mee te doen op deze link.