Klazien Bijlsma, van MS-diagnose naar eigen sportschool: ‘Ik gebruik mijn boerenverstand’

MAKKUM Bij Klazien Bijlsma uit Makkum wordt in augustus 2014 de ziekte MS geconstateerd. Sporten wordt onmogelijk, zegt haar neuroloog op dat moment. Nu, zes jaar later, opent ze haar eigen sportwerkplaats in haar dorp. Een verhaal over doorzettingsvermogen, een gezonde dosis eigenwijsheid en ‘boerenverstand’.

Het is een roerig begin van augustus, zes jaar geleden. Op de eerste van de maand trouwt ze met haar man Menno, maar negen dagen na die feestelijke dag ligt ze onder een hersenscan. Haar gevoel wordt bevestigd, zo blijkt uit de scan. MS. Multiple Scerlose. Een progressieve hersenziekte die er voor zorgt dat problemen kunnen ontstaan met lopen, voelen en zien. En sporten dus. ,,Op de bruiloft kon je ‘t eigenlijk al zien”, kijkt Klazien (38) terug op die periode.

Voor de sportieve Klazien, moeder van twee, een dreun. Ze geeft dan al een jaar bootcamps, onder meer op het Makkumer strand, en werkt als docent op de ROC Friese Poort. ,,Met die bootcamps moest ik stoppen. Dat heb ik naast me neergelegd. Ik moest me eerst focussen op mezelf.” Ook het lesgeven schroeft ze terug.

Haar neuroloog vertelt haar dat ze naar alle waarschijnlijkheid in een rolstoel belandt en dat ze bij wijze van spreken nooit een marathon zal lopen. Dat triggert iets bij de gedreven Makkumse. ,,Die marathon komt er”, herhaalt ze haar gedachte van toen. Met behulp van trainer Silvio Teunissen uit Bolsward werkt ze aan haar herstel. ,,Dat was nog wel een dingetje”, vertelt ze lachend. ,,Om je als trainer te laten trainen..”

Maar de samenwerking verloopt buitengewoon goed. De ziekte zorgt voor een ‘doof’ gevoel aan haar rechterbeen en rechterhand, maar hardlopen lukt wel. Zo goed zelfs dat ze, min of meer tegen alle verwachtingen in, in juni 2018 aan de start staat van de marathon van Sneek. Een lullige knieblessure, opgelopen tijdens die tocht, noopt haar echter halverwege tot stoppen. ,,Het kon niet meer..” Aan haar vorm lag het niet: ,,Ik was topfit. Ik had ‘m met twee vingers in de neus kunnen lopen.”

Als de knie weer goed is, besluit ze vier maanden later samen met Silvio op eigen houtje de 42 kilometer en 195 meter af te leggen. ,,Mijn man had een prachtige route door Friesland uitgestippeld. Ik startte voor huis en finishte ook weer in m’n voortuin. Dat was een prachtige dag.”

Bij aankomst wordt ze opgewacht door vrienden en familie. Haar stem verandert van toon als ze die herinnering oproept: ,,Ik zei tegen mijn vader: zes jaar terug kon ik niet eens door een zwembad lopen, en moet je nu eens zien..”

Ze spot bijna met de wetten van de medische wetenschap. ,,Eigenlijk komt dit bijna niet voor”, zegt haar neuroloog nog als ze voor een jaarlijkse controlescan langskomt.

Haar ‘geheim’? ,,Ik gebruik mijn boerenverstand.” Op het gebied van voeding gooit ze ‘alles om’. ,,Ik gebruik zo veel mogelijk pure voeding. Voedingsstoffen die bijdragen aan de hersenfuncties, zoals noten, visolie..”, geeft Klazien als voorbeeld. ,,Maar ik ben geen goeroe”, benadrukt ze. ,,Maar ik geloof wel in een bepaalde mindset.”

Ook weet ze: de ziekte blijft. ,,Ik kan er niet voor zorgen het niet progressief wordt. Het stopt niet.” Het zorgt voor een dubbel gevoel. ,,Er zijn twee sporen. Eén van angst, want dat heb ik echt wel hoor. En woede, kwaadheid. Waarom moet het mij overkomen? Daarnaast: zorg voor jezelf. Zorg dat je fit bent en neem de dingen zoals ze zijn.”

Wel ziet ze mogelijkheden genoeg voor verbetering in de medische hersteltraining, niet in de laatste plaats door haar eigen ervaringen. ,,Het fundament moet eerst weer goed. Je moet eerst weer functioneel leren bewegen, dan pas gaan sporten. Meestal is het andersom.” Later gaat ze daar op door: ,,Ik heb het zelf gemerkt. Het medische revalidatietraject is schaamteloos. Het is een vreselijk programma, ik denk dat ze daar in de zorg veel laten liggen. Het gaat er om dat je je weer krachtig wilt voelen, dat je weer vertrouwen in je lichaam krijgt zodat je in ieder geval de normale dingen in het leven weer kunt doen.”

Het is om die reden dat ze zich blijft specialiseren, bijvoorbeeld in de oncologische hersteltraining. ,,Er trainen nu ook al een aantal mensen met MS en kanker bij mij”, vertelt Klazien. ,,Die medische kant vind ik essentieel. Dat patiënten eerder op een andere manier benaderd worden. Bij mij zijn er een paar jaar overheen gegaan, anders had ik me sneller oké gevoeld.”

,,Je moet kijken naar wat je wél kunt. Het allerbelangrijkste is dat je zorgt voor jezelf. Je hebt geen andere keus.”

Die twee zaken -het mentale en het fysieke aspect- komen onder andere samen in haar nieuwe sportwerkplaats aan de Bleekstraat 44, in de oude timmerwerkplaats. Maar er is ook ruimte voor ‘gewone’ groepslessen, bootcamps, één-op-ééntraining en meer. De industrieel ogende loods is de plaats voor het betere zweetwerk, een deurtje verder is een hoog ‘zen-gehalte’, want daar worden yoga-lessen gegeven. Daarnaast verzorgt Klazien bij bedrijven vitaliteitsprogramma’s.

,,Ik ben hier zo blij mee”, zegt ze stralend, doelend op haar nieuwe onderneming. Om dat te laten zien, zet ze op zaterdag 29 februari de deuren open. Belangstellenden zijn dan van 10.00 tot 13.00 uur welkom om zelf een kijkje te komen nemen.

Yme Gietema.